Author: yakshavani
QUALIFYING
ఇది పోటీ యుగం మరి!
పాలు పోసుక కంకులన్నీ వింతనాట్యము లాడుతుంటే
తొలకరప్పుడు తనువు చీల్చుక పుట్టినా పసి పరకలన్నీ
ఎంత ఎత్తుకు ఎదిగి యదపై సోయగంబులు నింపెనంచూ
మురిపెమున మురిసేను గాదా అణువు అణువున పుడమి తల్లి!
లేత కొమ్మల కొనన నిలిచిన వన్నెవన్నెల విరుల బంతులు
పిల్ల తెమ్మెర చేరగానే- పరిమళంబుల కబురు పంపి
ఉన్న తావును తుమ్మెదకుతా నింపుగా తెలిపేటి తరిగని
ముచ్చటగ మురిసేనుగాదా- వనము వనమున తరువు తల్లి!
ఆటపాటల అలసి సొలసీ – ధూళితో తనువెల్ల నిండగ
చిలిపిగా చిందేసి దుమికీ- జలక్రీడల మురిసిపోయే
ఆలమందలు, గోప బాలురు, అలసి పోయిన నగర వాసులు
నీటి మడుగున సేద దీరగ మురియదా గాంగేయు తల్లి!
పగటి వెలుగుల బాట నడచీ – ఎంతగా తానలసి యున్నా
తనువులో తూకానికై ఒక కండయైనా మిగులకున్నా
కడుపు చించుక పుట్టినా కన్న కూనను గాంచగానే
వెఱ్ఱిమోహము ముసిరి మురిపెము పొంగునేలో తల్లిలో!
జగము ఛాయని, నమ్మ వాద్దని, అందురే వేదాంతులంతా
ఛాయలో గనిపించు ఈ రుచి, అసలులో ఎంతెంత గలదో!
మచ్చుకైనా ఒక్క చినుకీ ‘తల్లిప్రేమ’ను వీచికుంటే
ఇన్ని ఉర్పులు సోకికూడా కరుగ కుండుట వింతగాదా?
అసురులను దునుమాడి నీవట విశ్రమించుట పాడిగాదు
పుడమిపై నీ పదము సోకక యుగము లాయెను మేలుకో
వేగమే నీవవతరించిక నీదు మహిమను చాటుకో
జాగుజేసిన నీదు ప్రేమను తల్లులే మరిపింతురేమో!
ఇది పోటీ యుగం మరి!
కొండంత దేవరా
తోడు నడిచెడి వాడ తుహిన గిరివాసా! మమ్మేలు మారాజ మలయగిరి వాసా!
భద్రగిరి, శేషగిరి, అరుణగిరి యంచు – గిరి కొమ్ముపై నేల కొలువుందు వయ్యా?
గోకులంబున ఆడి గోవర్ధనుని మోసి – గోపజనులను గాచి యశము గొనువాడా!
మందరను మోయగా కూర్మరూపము నొంది-ఓరిమిన మధనమును నడిపించువాడా!
అలనాడు గిరి పాదు – ఈ నాడు గిరి కొప్పు – గిరినేల తగిలుందు వెరిగింపుమయ్యా!
||తోడు నడిచెడి వాడ తుహిన గిరివాసా! మమ్మేలు మారాజ మలయగిరి వాసా!||
రూపమెరుగని తల్లి తోడు నడువగనెంచి – గిరిరాజు నింట తా రూపమొందేను!
కొలువు గోరెడివారు కొండ కోనల జేరి – రేపగలు తగిలిరే నీదు తలపులను!
కొండంత దేవరా – కొండేల కొలువయ్య? తగులగా నీకు తగు తెరపిగనలేవా?
||తోడు నడిచెడి వాడ తుహిన గిరివాసా! మమ్మేలు మారాజ మలయగిరి వాసా!||
అడుగడుగుగా నడచి చేరలేనా చోటు – ఎంచి నిలచుట నీకెటుల చెల్లు?
కొలువ జేరుడు వారి దారి ఇడుముల ద్రుంప – తలుప నొల్లగ నేల తలుతువయ్యా?
కొండ కొలువగు వాడ – కొండంత కరుణగను – జగతి నిండిన దంత నీదు సంతు!
||తోడు నడిచెడి వాడ తుహిన గిరివాసా! మమ్మేలు మారాజ మలయగిరి వాసా!||
గిరి కన్య పూజ
ఉదయ భానుని అరుణ కిరణము- లల్లి నేసిన పుట్టము,
జిలుగు తారల వెలుగు రేఖల- చిత్రవర్ణపు అంచుతో,
దివ్యాంగ నంగముల అమరినామని – మురిపెమున మునకేయగా,
కుచ్చిళ్ళ మడతలొ ఒదుగు చిరు -మిణుకు మిణుకుల తళుకులు,
అడుగు అడుగుకు ఉనికి తెలుపుచు – మెరిసి మురిపెము నొందగా!
శృతి స్వరంబుల మువ్వలమరిన నూలు కటియందమరగా,
రవి చంద్రులమరిన కర్ణశోభలు దిశల నిండుగ నిండగా,
లావణ్యవతి పద ఘటన సందడి కదుపు మరచిన మువ్వలు,
బీజనాదపు కులుకు సన్నగ కురియ జేయుచు కదలగా,
శివ పదంబుల అర్చనకు గిరికన్య అరిగెను ముదముతో!
సాదరంబుగ ఆదరింపగ – రాగమెరుగని పెనిమిటి,
మదన జనకుని మోహపానపు మత్తు మరగిన కన్నులు,
లజ్జభావము వీడి విరియవు – వారిజాక్షిని జూడగా!
ప్రమధపతి మది నదుపు జేసిన మాధవుని కళ ఏదది?
గానలోలుని గారవించెడి గడుసు గోపిక పలుకులా?
రక్మిణీ సతి అందజేసెడి అవధెరుంగని అందమా?
జాలువారెడి జీవధారల జలకమాడెడి రాధయా?
ఒల్లమని నిను మడియ జూసెడి అసుర సంతుల సందడా?
భావమేమని మోదమొందెనొ నంద బాలుడు అంతగా!
ఆమోదమైనది అంబ మెచ్చిన జంగమయ్యకు మేటిగా!
అలమటించెను జగములన్నీ అంబ సన్నిధి గోరుచూ,
జాగుసేయక జాలిజూపుము మోహనాశము జేయగా,
నయన కౌముది నాదరింపుము కామవర్జిత కన్నుల,
పుష్టినొసగుము పూజలందుక పుణ్యభావన పండగా!
చిన్న శిశువు
ఐరావతముకైన ఆది దేవునికైన – ఆనతీయగలట్టి చిన్న శిశువు!
పూతనంతటి అసురి -కుడిచి కూల్చిన వాడు-పలురక్కసుల పీచ మణచువాడు,
గోపెమ్మ ఒడిలోన ఒదిగి కొంగునదూరి- కుడుచు కుడుపున ఏమి కుడుచుచుండు?
గుమ్మపాలను త్రాగి-వెన్నముంతలు దోచి, ఆలమందల తోలు -గొల్లవాడు,
దేవకీసతి నేంచి చరసాలలో మొలిచి – వసుదేవు తో పల్లెజేరినాడు,
నందకాంతను బ్రోవ నడచిరాగల వాడు – వల్లమాలిన రాది నెన్ననేల?
ధనుర్బాణము వీడి -సిరి సేవలను వీడి- తీరైన తల్పమగు శేషు వీడి,
వెదురు బొంగును బట్టి -నెమలి పింఛము బెట్టి -లేగ సాటిగ నాడు బుడత వీడు,
వటపత్ర శాయిగా నెలవు నిలిపెడివాడు – గోపకాంతకు ఏల బాలుడాయె?
అదిలించి, బెదిరించి, అనునయంబున బిలచి, ఆదరించెడి ప్రేమ ననుభవింప,
పూర్వపుణ్యము లేమి గోపెమ్మజేసెనో – గోవిందుడా ఇంతి ఇంట జేరె!
అడుగు వెంటన అడుగు మారాముగా నడిచి- ముద్దుమురిపెము దీర్చి మోదమొసగె!
భాగ్యమేమని అందు -రేపల్లె వాసులది – రేయిపగులూ వాని తోడు నడువ!
దండనైనా గాని – పండగైనా గాని – పంతమాడగ వాని సాటనెంచి!
సావాసగాళ్ళతో చల్ది పంచుక తిన్చు- హరియించినా ఫలము ఎవరికెరుక?
చిటికెడటుల నంది సిరులు మొప్పెడివాడు-వెన్న ముద్దల కేల చేయిజాచె?
ఆదమరపుననైన తులసి వీడని పదము-గొల్ల బాలరు వెంట ఏల నడచె?
పూర్ణకాముని నెరుగ తగువాలెరయ్య? తరుగు నేనని ఏల ఎంచివగతు?
అట్టి ఆ బాలుండు- అనునయంబున నన్ను అనుదినంబును జేరి మనుపుగాక!
మన్ననెరుగని మనసు మాయ మోహము వీడి-వాని మోహమునందు మునుగుగాక!
తనువులో అణువణువు తారకంబగునట్టి నామ నాదమునంది ఆడుగాక!
జనక యోగము
వ్యాస పుత్రుని మన్ననందిన -యోగిపుంగవు యోగమేమని,
ఒప్పు భావపు భావపుంతలు – పలుక నొల్లనె బోయ కావ్యము!
సంతులేనీ జనకు నింటన – చిట్టి చేతల చేతనల తో,
నటనలాడిన ధరణి కన్నియ – పుత్రి కాయెను రాజ యోగికి!
ఆట పాటల మురిపెములతో – పిత్రు ప్రేమను తట్టి లేపగ,
కందుకము తానందుకొనగా – కదుప గలిగిన శిపుని వింటిని,
సంధింప గలిగిన సుందరుండని – అవని నేలెడు భార్గవుండని,
పుణ్య పుంతల భాగ్యమిదెయని – దశరధాత్మజు పదము కడిగెను!
వన్నెతరుగని వజ్రములతో – వన్నెకెక్కిన ముత్తెములతో,
మేలి బంగరు భూషణంబుల భారమొందిన మత్తగజములు,
బారులుగ తన బాలికకుతా సారెగా నిడి సంతసించుచు,
నీలమేఘుని జంటనుండగ మోహనాంగిని సాగనంపెను!
లేత మామిడి తోరములతొ – అరటి పూవుల స్తంభములతో,
విరుల గుత్తుల అమరికలతో – రంగవల్లుల రాచవీధుల,
ఆడి అలసిన అతివ పాదపు అందె సందడి అణగు లోపలె,
నారలూనిన రామచంద్రుని తలచి భూపతి ఏమనెంచెనో!
పట్టుపరుపుల తూగుటూయల – పరిజనంబుల సేవ క్రతువులు,
నియమముగతా నిత్యమందుచు – తలుపడే తన ముద్దు కన్నెను?
అరమరెరుగని అడవి దారుల – అలసటెరుగని రాఘవునితో,
అడుగులో అడుగేని నడిచెడి భాగ్యమేమని ఎంచునో!
పాయసాన్నపు పాత్రలో – పూజ జేసెడి పూవులో,
కొలను అలపై తళుకు లీనుచు తరలి కదిలే అలలలో,
మద్దు పలుకులు కుమ్మరించే పంజరపు ఆ చిలుకలో,
పర్ణశాలన మసలుకొను – తన పాప జాడల జూడడే!
పూర్వపున్నెపు పూజ ఫలమో- మిగులు పాపపు నీలి నీడో,
రాజయోగుల రాచబాటల తీరు ఇదియని తెలుపుటో,
మనుజ దేహపు ఉనికియగు ఈ మనసు ఏమని ఎంచెనో,
తెలియజేసెడి తేట పదములు పలుకువారెట నుంటిరో!
నిస్సంగు నిత్యము నమ్ముకుంటే- నిర్మోహి చింతన నియమమైతే,
మాయమోహము మాపుదారుల – మసలగా మనసను మతిస్తే,
ఏది మురిపెము? ఏది స్పందన? జగతి నడిపెడు నియమమో?
పాప పుణ్యపు పద్దు సర్దెడి – వెట్టి గాధల వైభవంబెది?
సకల మెరిగిన ఈశ్వరుడు- నా జనకుడని నే నెంచినా,
నాటి సుంకము చేర్చలేదని వీధి జూపెను ప్రేమతో!
తప్పుగాయని తల్లిదండ్రుల తగులడే ఏ లోకనాధుడు?
నీకులేనీ నియమ సుంకము దేహినగు నాకెందుకో?
కన్నకూనల కఠిన దినములు -కన గలుగు యోగము ఎందుకో?
మోహ నాశము కలుగజేసెడి దివ్య విధమిద – లోకపాలక?
ఎట నెరుక గొంటివి ఇట్టి పాఠము- గురువు పదమున చిచ్చుగా!
ఏమరపు విడుమిక ఏలువాడా – ఏలుకొను నా కంటి వెలుగుల!
కోరబోవను అమర ధామము- వేడ బోవను మెచ్చ మెరపులు,
తల్లితనమున తగిలి ఎరిగితి – మోహ మెంతటి మధురమో!
ఎరుగ గల తరి ఎరుకయైతే – ఎరుగు మోయది వేగమే!
అర్తలోకపు అర్తిగాదది ఏమరుపు నీదని ఎరుకనొందుము!
సాటి జీవుల వేదనలలో వ్యధను జూదని మనుజుడెందుకు?
ప్రేమ మూర్తగు పరంధాముని వారసునికది తగిన తీరా?
కన్నవారెటు తీసిపోదురు సాటిమానవ కులముతో?
కరుణ మూర్తివి – కఠిన క్రతువుల అమరజేయకు దేవరా!
నిలకడెరుగని మనసు తీరును – తప్పు పట్టుట నీకు చెల్లును,
మనసు ఒప్పని యోగమార్గపు సాధనెంచగ నాకు చెల్లదు,
నియమమిదె యని నిక్కు జేయకు – నీజాడనేని ఎరుకమానకు,
తల్లిమనసుకు తాపమొసగెడు తీరు తనయుల కొసగజేయకు!
దొడ్డమాటల మూటతొనిను ముంచి పొగడగ భాషజాలదు,
మణులు మాణిక్యముల రాసుల మొక్కగా నా తాహతొల్లదు,
పలుమారు పలికెద నీదు నామము – ఎరుక గలిగిన తీరులో,
లోపమేదో ఎంచజూడక ఆదరముగొని తనయు నాదుకో!
గోవిందా! వాసుదేవా! దామోదరా! ఆదుకో!
తనువు
శంభు నిల్లాలి పతి మనసు నేలెటివాడా!
హరి మనసు హరియించి భాసించువాడా!
ముజ్జగంబుల మూల శక్తి కారణమా!
తేట తెలుపుము నేడు – తనువు కారణము!
తనువు తగిలిన తొలి తరుణంబు నుండి,
తెలియ వలయును తనువు తనది కాదంచు,
తనది కానీ తనువు తగులగా నేలా?
తగిలి తెగు దారులను తెలియగా నేలా?
లోనున్న లోకాల లోతెరుగు నపుడు,
అంత రంగపు సీమ నమరించునపుడు,
వెలుగు లెరుగని వెలుగు ఎరుకగొను నపుడు,
పనికిరానీ తనువు తగులేల వలెను?
పలు పురంబుల వింత పుంత ఈ తనువు,
పురము పురమున అసుర వాసమీ తనువు,
వైరవాసన నెలవు నడయాడు తనువు,
తగులేల వలెనేను నిన్ను దెలియంగా?
కల్లోల లోకముల కారణము నెరుగు,
నక్కి నడచెటివారి నడవడిని ఎరుగు,
నామ రూపములేని నీ ఉనికి ఛాయలము,
నలగు చున్నాము ఈ తనువులన్ తగిలి!
ఆసాములగువారు అలసినారని ఎంచి,
ఆపసోపము దీర్ప అనువైన తరినెంచి,
తనువన్న ఒక సొరుగు దీర్చి అసురుల బేర్చి,
వాసులుగ మము వ్యధల వ్రేల్చు చున్నారు!
అసుర సంహారమది మావంతు కాదు!
వైర భావన నణచ మా వశము కాదు!
జగమేలు వార లట జోల లూగంగా,
జీవ జాలము నేల తనువు జొప్పేవు?
కర్తకారణ మీవు కర్తయున్నీవు,
కనుమమ్మ ఒక మారు కఠిన కార్యమును,
కనికరము గను మింక తనువు తొలగించు,
తొల్లి తగిలిన వాని తప్పు మన్నించు!
తల్లి వినతి
తలిదండ్రులై మీరు తోడుండవలె గాని – తనువిచ్చినీ తల్లి ఎంత తోడు?
ప్రేమ మీరగ మనిపి – తగు సమ్మతుల గరిపి – తారకంబగు తరిని తగులనిండు!
కంటి వెలుగును గావ కనికరము గనుమంచు- విన్నవించెద నిదే వినుము తండ్రీ!
ఇడుములెన్నిటి నోర్చి తరియింపగా నెంచి – కలితాండవించెడీ సమయమందు,
తపియింపగా తగిన తనువిదేనని ఎంచి -తగిలినాడొక జీవి తనువు నందు,
మర్మమగు జగతిలో మనుగడొందగ కోరి మార్గమొకటెంచుకొని తరలి నాడు,
అడుగు అడుగున తగులు తుమ్మతోపుల మోపు-దాటువైనపు ఎరుక తరిగినడు,
కాయకష్టమె గాక కరుణించు వారెవరు? – కనరాని ఉనికి నే నొల్లనంచు,
మరుగు దారుల జొచ్చి – మచ్చికన్నది మరచి – బహులంపటములందు తగిలినాడు,
తుదిలేని రహదారి జేరు భవనపు ఉనికి – ఊహకందని దారి జేరి నాడు,
మడుగైన మనసులో తిరుగాడు సుడులలో- మునకలేయగ లేక అలసినాడు,
చేయూతగా నిలవ చెలిమైన చెలిలేక – చింత చెంతనె నిలచి చితికినాడు,
ఆదరము నందించి అద్దరికి నడిపించి – ఆదుకొనుమో తండ్రి అవనినాధా!
తనువిచ్చినీ తల్లి తల్లడిల్లుట దక్క – దిక్కు తెలిపెడి తెలివి నెరుగ లేదు,
తల్లితనమున తగులు తాపమెరిగిన మీరె – జాలిగొని మాలిమిన మునుప వలెను!
తీర్థము
కాలమందున కరుగకున్నది – కర్మశిల ఇది కఠినమైనది,
కరుణతో నీ పాదమూనర – జాడ విడిఅది మాయగా!
వెన్నుగాచెడి వాడవని నిను – సన్నుతింతురు సాధుసంఘులు,
ఎదట నున్నీ ఎదను గావగ – ఎన్నడొత్తువు మాధవా?
కంటి వెలుగుల వెంట నడిచెడి – నీదు పదముల కడుగగా,
పొంగి పొరలెను కనుల వెంటన – నీటి చినుకులు ధారగా!
చూపు ఆనక పోయినా – నీ రూప మెరుగక పోయినా,
కంటి మాటున కదలు నీవే – ఎద ఎరుకవని వినియుంటి నే!
లోని లోకము లెరుగ నేర్వను – జగములో నీ జాడ తెలియను,
మన్ననన నే పూజ సేయగ – మన్నికగు ఒక తరిని ఎరుగను!
నిస్సహాయపు ఊర్పునుండి – ఉబికి వచ్చిన కంటి నేరె,
అర్చనగ నీ వందుకొనుమా – లోన నిలిచిన లోకనాధా!
వేడి ఆరని వెచ్చ నీరది – తనువు సత్తువ సారమైనది,
రుచికి లోపమనెంచ బోకయ- నీపాద తీర్ధము నాకు రుచియే!
అనరులో అమరున్నవాడవు – మరగులో మురిపించు వాడవు,
ఊహ ఊపిరి ఉనికి ఎరుకను – ఎదముందు కనుతరి ఎన్నడో!
Yakshavani 